Ambasada RP w Pretorii
14 Amos Street, Colbyn 0083, Pretoria PO BOX 12277 Queenswood 0121
tel. (12) 4302-621
fax. (12) 4302-608
e-mail:amb.pol@pixie.co.za
Język urzędowy: afrikaans, angielski, kosa, ndebele, pedi, soto, suazi, tsonga, tswana, venda, zulu
Stolica: Pretoria
Powierzchnia: 1 219 912 km²
Ludność: 44 344 136
Jednostka monetarna: rand (ZAR)
Strefa czasowa: UTC +2
Pierwotnie obszar RPA zamieszkiwany był przez Buszmenów i Hotentotów. Jednak zostali oni wyparci przez nacierające ludy Bantu w IX wieku. Pierwszym Europejczykiem, który opłynął Przylądek Dobrej Nadziei był Portugalczyk Bartomoleo Diaz. Później dotarł tu jego rodak Vasco da Gama (1497 r.) W 1652 roku założona została tu przez holenderską Kompanię Wschodnioindyjską pierwsza placówka handlowa– Kapsztad. Holenderscy osadnicy, zwani później Afrykanerami bądź Burami, zasiedlali coraz to nowe tereny rolnicze, stykając się z ludami Bantu. W latach 1795– 1910 Kraj Przylądkowy (taką wówczas RPA nosiło nazwę) należał do Wielkiej Brytanii. Niezadowoleni z nowej władzy Burowie wędrowali w głąb kraju w poszukiwaniu nowych ziem uprawnych. Przyczyniło się to do stopniowego wypierania ludności czarnej z tych terenów. Po licznych walkach z ludami Bantu, utworzyli w 1838 roku Republikę Natal, a po jej zajęciu przez Anglików, w 1852 roku powstała Republika Transwalu i Wolne Państwo Orania (1854). Odkrycie złota przyczyniło się do napływu nowej fali angielskich osadników, którzy po raz kolejny wywołali wojnę z Burami. Pokonali ich ostatecznie w 1902 roku. Osiem lat później Wielka Brytania utworzyła na tych terenach Związek Południowej Afryki o statusie dominium. Po II wojnie światowej władzę w państwie zdobyła nacjonalistyczna Partia Narodowa popierana przez Afrykanerów. Był to początek polityki apartheidu. W 1961 roku proklamowano republikę i zmieniono nazwę na Republikę Południowej Afryki. Dwa lata później rozpoczęto tworzenie bantustanów– rezerwatów dla ludności murzyńskiej, które zajmowały jedynie 1/8 obszaru państwa. Ruchy oporu czarnej ludności, liczne walki, a także sankcje ze strony innych krajów i protesty społeczności międzynarodowej zmusiły władze republiki do zniesienia segregacji rasowej w 1991 roku. Trzy lata później przeprowadzono pierwsze wolne wybory, w których zwyciężył Afrykański Kongres Narodowy. Partia ta powstała w 1912 roku walcząc o prawa dla ludności murzyńskiej. Prezydentem państwa został długoletni więzień polityczny– Nelson Mandela
Republika Południowej Afryki (ang. Republic of South Africa) – państwo na południowym krańcu Afryki.. Jej wybrzeża oblewają od zachodu Ocean Atlantycki, a od wschodu – Indyjski. We wschodniej części kraju znajduje się jedno z państw– enklaw świata– Lesotho. Wzdłuż wybrzeża ciągnie się Nizina Nadbrzeżna. Jej część północno– wschodnia jest płaska i zabagniona, a część południowo– zachodnia– bardziej urozmaicona, z licznymi pagórkami, które dalej przechodzą w obszary wyżynne i górzyste. Linia brzegowa jest słabo rozwinięta, brak jest większych zatok i półwyspów, jedynie w południowej części morze niezbyt głęboko, ale szeroko wcina się w ląd. Wnętrze kraju zajmuje rozległy, lekko pofalowany płaskowyż, zwany Wyżynami Wewnętrznymi. Płaskowyż maksymalnie wznosi się do 1200 m n.p.m. W kierunku północnym łagodnie opada ku pustyni Kalahari. Natomiast na południu i wschodzie oddzielony jest od Niziny Nadbrzeżnej Wielką Krawędzią – potężnym progiem erozyjnym, ciągnącym się równolegle do wybrzeża na odcinku ponad 2000 km. Do progu tego należą m.in. Góry Smocze z najwyższym szczytem Cathkin (3299 m n.p.m.), Góry Śnieżne, Stromberge oraz Roggeveldberge. Na południu kraju występuje jeszcze jedno pasmo górskie nie należące już do Wielkiej Krawędzi, ale oddzielone od niej Równiną Wlk. Karru– Góry Przylądkowe. Klimat RPA jest dość zróżnicowany. W większości kraju panuje klimat zwrotnikowy kontynentalny: skrajnie suchy na północnym zachodzie, gdzie opady roczne sięgają max 100 mm rocznie oraz wilgotny na wschodzie i południowym - wschodzie z sumą opadów prawie 1000 mm/rok. Ilość opadów jest znacznie większa na dowietrznych stokach G. Smoczych (2000 mm/rok). Wilgotne powietrze przynosi tam głównie monsun letni (listopad– kwiecień), wiejący od Oceanu Indyjskiego. Również rozkład temperatury jest dość zróżnicowany. Średnia temperatura powietrza najchłodniejszego miesiąca waha się od 14°C na zachodzie do 18°C na wschodzie kraju. W centrum natomiast zimą temperatura spada poniżej 0°C. Również latem cieplej jest na wschodzie kraju (ok. 27°C), w rejonie Kapsztadu sięga nawet 40°C. Największą rzeką RPA jest Oranje (1860 km długości). W swym początkowym biegu przepływa przez obszary pustynne i półpustynne, dlatego też w czasie suszy prawie wysycha. W górnym i środkowym biegu jej wody wykorzystywane są do nawadniania pól. Inne większe rzeki RPA to: Limpopo (na granicy z Zimbabwe i Botswaną) oraz Tugela, na której znajduje się najwyższy wodospad Afryki (411 m wysokości). We wnętrzu państwa jest wiele rzek okresowo wysychających. Znajdują się tam również zasolone bagna tzw. pan. Duże znaczenie gospodarcze mają utworzone sztucznie zbiorniki jak np. Hendrik Verwoerd na Oranje oraz Vaal na rzece o tej samej nazwie. Park Narodowy Krügera, w którym organizowane jest safari, to jeden z najstarszych (rok założenia 1896) i największych (powierzchnia 1948 tys. ha) parków narodowych na świecie. Moutain Zebra Park został utworzony dla ochrony zebr. Inny park to Kalahari – Gemsbok. Ciekawym miejscem pod względem przyrodniczym jest również Przylądek Dobrej Nadziei.
Czarni 75,2%, biali 13,6%, kolorowi 8,6%, Hindusi 2,6%. Chrześcijanie 68% (większość białych i kolorowych, około 60% czarnych i około 40% Hindusów), muzułmanie 2%, hinduiści 1,5% (60% Hindusów), wierzenia lokalne i animistyczne 28,5%.
Obywatele RP mający paszporty zwykłe mogą wjeżdżać bez wiz i przebywać na terytorium Republiki Południowej Afryki jednorazowo do 30 dni. Osoby udające się na pobyt dłuższy lub w celu podjęcia pracy są zobowiązane posiadać wizę, którą można uzyskać w każdej placówce dyplomatyczno-konsularnej RPA za granicą. Na przejściach granicznych RPA wizy nie są wydawane. Przy wjeździe wymagany okres ważności paszportu powinien być dłuższy od okresu ważności wizy co najmniej o 6 miesięcy. Przekraczając granicę, należy okazać bilet powrotny. Nie ma obowiązku posiadania określonej kwoty pieniędzy na każdy dzień pobytu, ale przy ubieganiu się o wizę, jak i przy wjeździe może być wymagane okazanie zaproszenia lub rezerwacji hotelowej.
Cudzoziemiec przebywający w RPA czasowo może wymienić i wywieźć z tego kraju jedynie taką sumę dewiz, która nie przekracza kwoty zadeklarowanej przy wjeździe oraz wartości legalnie uzyskanych zarobków. Służby celne mają prawo nie dopuścić do wywiezienia nieudokumentowanych dewiz. Do RPA nie wolno wwieźć więcej niż 1 l napojów spirytusowych. Całkowitym zakazem objęty jest wywóz kości słoniowej oraz skóry i innych części zwierząt, o ile nie zostały nabyte u licencjonowanego sprzedawcy lub nie mają certyfikatu trofeum łowieckiego. Zakazane jest posiadanie surowych (nieoszlifowanych) diamentów. Przy wyjeździe z RPA turysta może ubiegać się o zwrot podatku VAT, pod warunkiem że kwota pojedynczego zakupu (rachunku) przekroczyła wysokość 250 ZAR.
Źródło: pl.wikipedia.org/wiki/Rpa
www.msz.gov.pl
