Ambasada RP w Nikozji
12-14 Kennedy Ave., Office 302 1087 Nicosia, lub P.O. Box 22743 1523 Nicosia
tel. (00357 22) 753784, 753517
fax. (00357 22) 751981
e-mail:polamb@cytanet.com.cy
Język urzędowy: grecki, turecki, angielski
Stolica: Nikozja
Powierzchnia: 5 895 km²
Ludność: 780 133
Jednostka monetarna: funt cypryjski (CYP)
Strefa czasowa: UTC +2 - zima
UTC+3 - lato
Cypr był zamieszkały już 8000 tys. lat temu. Czynne do dzisiaj kopalnie cypryjskie pochodzą z III tysiąclecia p.n.e. Ze względu na położenie wyspy na bardzo ważnych szlakach handlowych pomiędzy Europą, Azją i Afryką, zawsze było to atrakcyjne miejsce dla kupców jak i zdobywców. Tym można tłumaczyć, dlaczego wyspa tak często przechodziła z rąk do rąk, a jej status polityczny nie jest unormowany do dziś. W latach 2500 – 1050 p.n.e. wyspą rządzili Egipcjanie, nadając jej nazwę Alasia. Około 1400 roku p.n.e. opanowali ją Mykeńczycy. Powstało wtedy wiele miast – państw, do których należały m.in. Pafos, Salamis, Kition oraz Kourion. Później wyspa dostała się kolejno w ręce Fenicjan, Asyryjczyków, Persów, Rzymian i Bizantyjczyków. Chrześcijaństwo dotarło tutaj wraz z apostołami, świętymi Pawłem i Barnabą. Wyświęcili oni tu pierwszego biskupa Heraklidosa z Tamassos. W V wieku odkryto tu relikwie św. Barnaby, co przyczyniło się do ponownego wzrostu znaczenia wyspy i otrzymania obywatelskiej i wyznaniowej autonomii w obrębie Cesarstwa Bizantyjskiego. W VII wieku Cyprem wstrząsnęły najazdy Arabów. Od roku 963 wyspa ponownie należała do Bizancjum, ale nie na długo. Podczas krucjat pojawił się tu król Anglii – Ryszard Lwie Serce i w roku 1191 zajął wyspę. Następnie przekazał ją Templariuszom, a ci z kolei sprzedali ją Guyowi de Lusingnan. Francuska dynastia władała Królestwem Cypryjskim do 1489 wieku, kiedy to wyspa została podbita przez Wenecjan. Cypr został najbardziej na wschód wysuniętym bastionem skierowanym przeciw wojskom osmańskim. Wenecjanie udoskonalili wiele fortec, np. w Kyrenii, Nikozji i Famaguście. Mimo tak dobrego uzbrojenia, w latach 1570 -73 armia osmańska zdołała opanować wyspę. Wraz z nimi na wyspę przybyli tureccy osadnicy, zamieszkujący Cypr do dziś. Kościół prawosławny został zmuszony przez Turków do płacenia wysokich podatków. Nienajlepsza sytuacja na wyspie zmusiła wielu mieszkańców do emigracji do Anatolii i na Bałkany.
Dość często wybuchały powstania przeciw władzy, pierwsze już w 1680 roku. Po 1810 roku rozpoczęła działalność konspiracyjna organizacja Filiki Eteria. W odpowiedzi władze przeprowadzały wiele egzekucji, zwłaszcza na duchowieństwie. W 1821 roku stracono m.in. popularnego arcybiskupa Kyprianosa. Do następnego powstania doszło jednak już w 1833 roku.
W XIX wieku Wielka Brytania zaczęła prowadzić konsekwentną politykę ekspansji na Bliskim Wschodzie. Na mocy umowy angielsko – tureckiej z 1878 roku, Cypr wszedł w posiadanie Brytyjczyków. Początkowo była to jedynie ich baza wojskowa. Kiedy jednak zawładnęli pobliskim Egiptem, na wyspę zaczęło przybywać coraz więcej obywateli cywilnych. W 1925 roku Cypr został ogłoszony kolonią brytyjską. Ciągle jednak rozwijał się ruch, dążący do połączenia wyspy z Grecją. W latach 50. XX wieku przeobraził się on w terrorystyczną organizację EOKA (Ethniki Organosis Kypriakou Agonos), czyli Narodową Organizację Cypryjczyków Walczących. Ostatecznie w 1960 r. wyspa uzyskała niezależność w obrębie Wspólnoty Narodów. Niepodległość sprawiła, że odżył na wyspie zadawniony konflikt między ludnością grecką i turecką. Od 1963 roku wyspą kilkakrotnie targnęły krwawe wojny domowe. W 1974 na pogłoski o projektach przyłączenia republiki do Grecji, Turcja dokonała inwazji na wyspę i zajęła jej północną część. W 1983 Turcy Cypryjscy ogłosili powstanie Republiki Tureckiej Cypru Północnego. Kraj ten nie jest uznawany przez żadne państwo, prócz Turcji. Cypr pozostaje więc podzielony i nic nie wskazuje na uregulowanie jego kwestii w najbliższym czasie.
Cypr (Republika Cypryjska) – państwo położone we wschodniej części Morza Śródziemnego, u wybrzeży Turcji, Syrii i Libanu. Leży w Azji. Od 1 maja 2004 roku jest członkiem Unii Europejskiej. Nazwa wyspy pochodzi od łacińskiej nazwy miedzi (cuprum), której Cypr był w starożytności głównym dostawcą. Cypr jest trzecią co do wielkości wyspą Morza Śródziemnego, leżącą w jego północno – zachodniej części. Linia brzegowa wyspy jest w miarę wyrównana, z kilkoma półwyspami i zatokami. Największy jest Półwysep Karpasia, o podłużnym kształcie, wyciągnięty w kierunku północno – wschodnim. Największymi zatokami wokół wybrzeża Cypru są: Chrysodni, Morfou, Epikopi, Akrotiri, Larnaka i Famagusta. Południowe brzegi wyspy mają charakter klifowy. Klify są wysokie, zbudowane ze skał wapiennych i kredowych, w które miejscami wcina się wiele zatok z piaszczystymi plażami. Rozległe plaże występują również lokalnie na północnych wybrzeżach wyspy.70% powierzchni wyspy zajmują góry. Ze względu na ukształtowanie powierzchni wyróżnić można tu 4 główne regiony: Wzgórza Kyrenii, Równinę Centralną, Góry Troodos i pas nizin nadbrzeżnych. Wzgórza Kyrenii zwane Pendadahtilos, czyli 5 palców, ciągną się wąskim pasem wzdłuż północnego wybrzeża, na długości 160 km. Są to równoległe pasy wzgórz poprzecinane dolinami, o przebiegu południkowym. Najwyżej obszar ten wznosi się na wysokość 1024 m n.p.m. Południowe stoki wzniesień pozbawione są roślinności, natomiast od strony północnej, wzgórza porastają gaje oliwkowe, drzewa świętojańskie oraz roślinność typu makkia.Równina Centralna, zwana Messaorią, rozciąga się w środkowej części wyspy od Zatoki Morfou na zachodzie do zatoki Famagusta na wschodzie. Jest to obniżenie pomiędzy dwoma pasmami górskimi: Wzgórzami Kyrenii na północy wyspy a Górami Troodos na południu. Jest to równina pokryta osadami nanoszonymi przez rzeki i strumienie, spływające z obu pasm. Wschodnia część równiny, gdzie występują żyzne gleby, jest głównym obszarem rolniczym wyspy. Krajobraz jest tam monotonny, pozbawiony drzew. Odmienna jest część zachodnia, urozmaicona kilkoma dolinami porośniętymi gajami oliwkowymi. Góry Troodos zajmują 50% powierzchni wyspy. Masyw ten, zbudowany ze skał wulkanicznych, porozcinany jest głębokimi dolinami. Najwyższym szczytem gór, a zarazem całej wyspy, jest Olympus (1951 m n.p.m.). Zbocza gór porośnięte są lasami sosnowymi, dębowymi i cedrowymi, wśród których żyją górskie zwierzęta m.in. muflony. Na tym obszarze dość gęsto rozsiane są cypryjskie klasztory. Odmiennym terenem są niziny nadbrzeżne, tworzące wąski pas wzdłuż wybrzeża z plantacjami owoców cytrusowych i winnej latorośli. Są tu także zlokalizowane największe miasta wyspy. Na wyspie panuje klimat śródziemnomorski. Lata są tu gorące i suche. Temperatura osiąga maksymalne wartości 38°C a średnio 27°C na wybrzeżu oraz 29°C w centrum wyspy. Zimy natomiast są dość ciepłe (12°C – 10°C) i wilgotne. Temperatura wody morskiej jest tu także dość wysoka, od 10°C zimą do 27°C latem. Minimalne temperatury powietrza występują w górach, około 2°C.Na terenie górskim również są największe opady deszczu. Pada jednak tylko zimą i to niewiele, mniej niż w ciągu roku w Polsce (400- 600 mm). Opady śniegu występują tylko w najwyższych partiach Gór Troodos. Sieć rzeczna jest tutaj bardzo uboga, a wiele rzek i strumieni ma charakter sezonowy. Jedynie cieki spływające z gór mogą nieść wodę przez cały rok. Nawet największa rzeka Cypru – Pedias – jest rzeką okresową. Brak jest naturalnych jezior, wybudowano jednak kilka sztucznych zbiorników retencyjnych. Na południu wyspy, w pobliżu Larnaki i Limnasol, występują dwa słone jeziora. W okresie letnim wysychają, pokrywając się wówczas warstwą białej soli.
Grecy 78% (99,5% Greków zamieszkuje grecką część wyspy), Turcy 18%, 4% inne narodowości.
Obywatele polscy korzystają z prawa do swobodnego przepływu osób w ramach Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Dokumentem podróży uprawniającym do bezwizowego wjazdu i pobytu do 90 dni (niezależnie od jego celu) na terytorium Cypru jest paszport bądź dowód osobisty (starego i nowego wzoru). Przed wyjazdem należy upewnić się, czy dokument jest w wystarczająco dobrym stanie technicznym i pozwala na stwierdzenie tożsamości (szczególną uwagę w przypadku starszych, książeczkowych dowodów osobistych należy zwrócić na aktualność zdjęcia).Granice Republiki Cypryjskiej można przekraczać wyłącznie przez przejścia graniczne na lotniskach w Larnace i Pafos oraz morskie w Larnace, Limasol i Pafos. Zabroniony jest wjazd i wyjazd z Cypru przez porty morskie i lotnicze w części wyspy zajętej przez Turcję. Granicę (formalnie jest to tzw. strefa buforowa) z częścią wyspy zajętą przez Turcję można przekroczyć tylko od strony greckiej, w desygnowanych punktach kontrolnych: Ledra Palace w Nikozji, Agios Dometios w Nikozji, Strovilia, Pergamos. Głównym punktem kontrolnym jest Ledra Palace w Nikozji. Na przejściu jest wymagane okazanie ważnego paszportu lub dowodu osobistego. Główny punkt kontrolny Ledra Palace w Nikozji jest przeznaczony tylko dla pieszych. W innych punktach możliwe jest przekraczanie granicy pieszo i samochodem.
Zgodne z normą unijną. Dopuszczalny jest wwóz i wywóz waluty cypryjskiej lub innej bez ograniczeń, pod warunkiem zadeklarowania jej na przejściu granicznym. Do 7300 CYP wystarczy wyciąg z banku, powyżej tej sumy potrzebne jest specjalne pozwolenie z banku. Nie istnieją szczególne restrykcje celne odbiegające od powszechnie przyjętych standardów. Zakazany jest jednak wwóz nasion zbóż, owoców, warzyw, kwiatów ciętych, nasion i cebulek kwiatowych, orzechów itp. bez zgody cypryjskiego Ministerstwa Rolnictwa i Zasobów Naturalnych. Uwaga: Towary kupione na północy mogą zostać skonfiskowane. Wartość zakupów zrobionych w północnej części nie może przekraczać 18 CYP (30 EUR).
Źródło:www.msz.gov.pl
pl.wikipedia.org/wiki/Cypr
